Przyszłość medycyny należy do telemedycyny! Jak wskazuje raport przygotowany przez Deutsche Bank, cały europejski rynek e-zdrowia w latach 2006-2020 powinien wzrastać o ok. 5% r/r. Jednocześnie sektor usług telemedycznych na tym obszarze będzie się powiększał średnio o ok. 10% rocznie. Tym niemniej, oznacza to dwa razy większą dynamikę telemedycyny w porównaniu do całego rynku e-zdrowia w Europie. Według analityków Deutsche Banku wzorcowym przykładem rozwoju rynku telemedycznego jest rynek niemiecki. U naszych zachodnich sąsiadów wydatki na służbę zdrowia w 2008 roku stanowiły ponad 10% produktu krajowego brutto i w ciągu 12 kolejnych lat mają one wzrosnąć do poziomu 16% PKB. Jednocześnie w kraju tym wzrastać będzie coraz większa presja na obniżanie kosztów świadczeń zdrowotnych. Eksperci z Vitaphone szacują, że opieka kardiologiczna w Niemczech, wykorzystująca usługi telemedyczne zmniejsza roczne koszty leczenia o ok. 1200 euro w przeliczeniu na jednego pacjenta, co oznacza jednocześnie rokroczne oszczędności rzędu 20%.⁽¹⁾

Szacuje się, że globalny trend znajdzie swoje odzwierciedlenie również w Polsce. Rozwojowi telemedycyny sprzyjać może niewydolny system państwowej służby zdrowia, która od wielu lat boryka się z chronicznym zadłużeniem, brakiem wystarczających środków finansowych i nieefektywnym pożytkowaniem otrzymywanych już środków. Taka sytuacja wpływa na wydłużenie czasu oczekiwania na wizytę lub konsultację refundowaną przez Narodowy Fundusz Zdrowia. W skutek niezadowolenia, a także rosnących oczekiwań pacjentów w ostatnich latach, zauważalny jest wzrost wydatków Polaków na prywatną opiekę zdrowotną. Spowodowane jest to także zwiększeniem zamożności ludności oraz rosnącą dbałością o zdrowie. Coraz większym problemem jest otyłość, brak ruchu oraz stres, których następstwem w najczęstszych przypadkach są choroby układu krążenia. Powszechność schorzeń układu sercowo-naczyniowego wśród Polaków oraz nieefektywność państwowej służby zdrowia będzie powodować wzrost zainteresowania usługami telemedycznymi, w tym w szczególności telekardiologicznymi. Na podstawie powyższego można oczekiwać, iż powyższe czynniki będą pozytywnie oddziaływać na dalszy dynamiczny rozwój telemedycyny w naszym kraju.

Unia Europejska od kilku lat wspiera wdrażanie innowacyjnych technik informatycznych w sferze ochrony zdrowia. Jak wskazuje analiza aktów prawnych rekomendowanych przez Komisje Europejską priorytetami są: ułatwianie dostępu do świadczeń zdrowotnych oraz zwiększanie efektywności działania placówek medycznych.

W 2004 roku, Komisja Europejska wyznaczyła określony plan działań w celu stworzenia Europejskiego Obszaru e-Zdrowia. Na tej podstawie powstał dokument pt. "An action plan for a European e-Health Area". Celem owego planu jest wdrożenie niezbędnych technologii e-Zdrowia do końca 2010 roku. Wszystkie kraje członkowskie Unii Europejskiej zostały wezwane do rozwijania narodowej i regionalnej strategii e-Zdrowia. Szczególny nacisk Komisji położono na: redukcję czasu oczekiwania na wizytę, przeciwdziałanie powstawaniu kolejek pacjentów chcących skorzystać ze świadczeń zdrowotnych oraz minimalizację powstawania błędów podczas diagnozowania pacjentów. Jednym z celów jakie powinny były zostać osiągnięte do końca 2008 roku to uruchomienie usług on-line takich jak: tele-konsulatcje, e-recepty, tele-monitoring, tele-opieka medyczna.⁽²⁾

W październiku 2007 roku uchwalono kolejny program Wspólnotowy w zakresie zdrowia na lata 2008-2013. Dla zapewnienia pożądanej jakości opieki zdrowotnej program wspiera utworzenie Europejskiego Obszaru e-Zdrowia przy współdziałaniu polityki regionalnej Unii Europejskiej. W ramach tych działań podkreśla się dużą rolę telemedycyny jako środka do zapewnienia ponadgranicznej opieki zdrowotnej.⁽³⁾

Zgodnie z zasadami realizacji programów rozwoju europejskiego obszaru E-zdrowia na poziomie regionalnym można się starać o odpowiednie dofinansowanie pochodzące z funduszy unijnych. Efektem powyższych działań są liczne dotacje projektów, dotyczących implementacji innowacyjnych rozwiązań telemedycznych do narodowego systemu ochrony zdrowia. Dobrym przykładem jest samorząd województwa kujawsko-pomorskiego, który w 2005 roku z Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego pozyskał dotację w wysokości 9,3 mln zł. Projekt pt. "Telemedycyna w regionie kujawsko-pomorskim" powstał na skutek wyraźnego ograniczenia dostępności kadry lekarskiej w tym regionie. Rozwój telemedycyny ma za zadanie ułatwić dostęp do wysokospecjalistycznych zabiegów zdrowotnych.⁽⁴⁾

Perspektywa wysokich dotacji na programy, które rozpowszechniają innowacyjne rozwiązania w systemie ochrony zdrowia, stwarza solidne podstawy dla rozwoju całego rynku telemedycznego w Polsce. Planowana przez Rząd informatyzacja polskiej służby zdrowia (projekt "e-Zdrowie Polska 2009-2015") zakłada wdrożenie m.in. rozwiązań telemedycznych. Jednak szansę dynamicznego wzrostu rynku telemedycyny zwiększają również dotacje na informatyzację społeczeństwa. Zdaniem Urzędu Komunikacji Elektronicznej w ciągu najbliższych lat, Polska ma szansę pozyskać na ten cel nawet 1,3 mld euro z Unii Europejskiej. Jak widać, dzięki europejskim programom rozpowszechniającym informatyzację i tworzenie jednolitego wspólnotowego obszaru e-Zdrowia, zwiększona jest szansa na dynamiczny wzrost rynku telemedycyny w Polsce.

(1) Źródło: Deutsche Bank, "Tele-medicine improves patient care".
(2) Konfederacja Pracodawców Polskich, "ICT w służbie ochrony zdrowia".
(3) Ibidem.
(4) Konfederacja Pracodawców Polskich "Telemedycyna - wykorzystywanie technik informatycznych w służbie zdrowia".